fa مقایسه اثربخشی درمان حساسیت‌زدایی با حرکات چشم و پردازش مجدد و روان‌درمانی مثبت نگر در افسردگی و کیفیت زندگی زنان و مردان مبتلابه بیماری مولتیپل اسکلروزیس روانشناسی در پرستاری توانبخشی Psychology in Rehabilitation Nursing پژوهشي Research <span style="font-size:18px;"><span style="font-family:nasimYW;"><span style="line-height:107%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA"><span style="line-height:107%"><span style="color:black">مقدمه:</span></span></span></b><span lang="FA"><span style="line-height:107%"><span style="color:black"> بیماری مولتیپل اسکلروزیس از شایع‌ترین بیماری‌های خودایمنی نورولوژیک&nbsp; و باعث ناتوانی حرکتی و عملکردی انسان در سنین مختلف می‌شود. <b>هدف</b> از این پژوهش ب مقایسه اثربخشی دو درمان حساسیت‌زدایی با حرکات چشم و پردازش مجدد و روان‌درمانی مثبت نگر در بیماران ام‌اس شهر قزوین بود. </span></span></span></span></span></span><br> <span style="line-height:107%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA"><span style="line-height:107%"><span style="color:black">روش کار: </span></span></span></b><span lang="FA"><span style="line-height:107%"><span style="color:black">به پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری</span></span></span> <span lang="FA"><span style="line-height:107%"><span style="color:black">3</span></span></span> <span lang="FA"><span style="line-height:107%"><span style="color:black">ماهه با گروه کنترل بود. جامعه آماری کلیه بیماران مراجعه‌کننده به بیمارستان بوعلی سینای شهر قزوین در سال 1403 بود؛ که با استفاده نمونه‌گیری در دسترس و هدفمند تعداد 45 نفر بیمار با تشخیص بیماری ام اس در دو گروه آزمایشی و یک گروه کنترل که به‌صورت تصادفی جایگزین شدند. شرکت‌کنندگان در جلسات (</span></span></span><span dir="LTR"><span style="line-height:107%"><span style="color:black">EMDR</span></span></span><span lang="FA"><span style="line-height:107%"><span style="color:black">) و روان‌درمانی مثبت نگر در 8 جلسه دوساعته تحت درمان و آموزش قرار گرفتند. همه آزمودنی‌ها در سه مرحله پیش‌آزمون و پس‌آزمون و پیگیری به‌وسیله پرسشنامه افسردگی بک و پرسشنامه کیفیت زندگی بیماران ام‌اس&nbsp; مورد ارزیابی قرار گرفتند. تحلیل داده با روش آماری کوواریانس صورت گرفت.</span></span></span></span></span></span><br> <span style="line-height:107%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA"><span style="line-height:107%"><span style="color:black">یافته‌ها</span></span></span></b><span lang="FA"><span style="line-height:107%"><span style="color:black">: نشان داد که هر دو درمان </span></span></span><span dir="LTR"><span style="line-height:107%"><span style="color:black">EMDR</span></span></span><span lang="FA"><span style="line-height:107%"><span style="color:black"> و روان‌درمانی مثبت نگر به‌طور معناداری موجب کاهش افسردگی و بهبود کیفیت زندگی در افراد مبتلا به بیماری ام اس در هر دو جنس (مرد و زن) می‌شود؛ اما نتایج آزمون تعقیبی نشان داد که مداخله </span></span></span><span dir="LTR"><span style="line-height:107%"><span style="color:black">EMDR</span></span></span><span lang="FA"><span style="line-height:107%"><span style="color:black"> اثر بیشتری نسبت به درمان روان‌درمانی مثبت نگر در کاهش افسردگی و افزایش کیفیت زندگی در هر دو جنس داشته است. </span></span></span></span></span></span><br> <span style="line-height:107%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA"><span style="line-height:107%"><span style="color:black">نتیجه‌گیری: </span></span></span></b><span lang="FA"><span style="line-height:107%"><span style="color:black">با توجه به تأثیر مثبت درمان‌های </span></span></span><span dir="LTR"><span style="line-height:107%"><span style="color:black">EMDR</span></span></span><span lang="FA"><span style="line-height:107%"><span style="color:black"> و روان‌درمانی مثبت نگر بر کاهش علائم افسردگی و بهبود کیفیت زندگی بیماران مبتلا به ام‌اس و تداوم اثرگذاری آن‌ها در پیگیری سه‌ماهه بیماران، به‌کارگیری این روش‌های درمانی در کلیه سطوح پیشگیری و درمان بیماران مبتلا به بیماری‌های جسمی و روانی ضروری و توصیه می‌شود.</span></span></span></span></span></span><span style="line-height:107%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span lang="FA"><span style="line-height:107%"><span style="color:black">&nbsp;</span></span></span></span></span></span></span></span><br> &nbsp; <span style="font-size:16px;"><span style="font-family:Times New Roman;"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="line-height:115%"><b><span style="line-height:115%"><span style="color:black">Introduction: </span></span></b><span style="line-height:115%"><span style="color:black">Multiple sclerosis is one of the most common autoimmune neurological diseases and causes motor and functional disability in humans at different ages. This study aimed to compare the effectiveness of two treatments: eye movement desensitisation and reprocessing and positive psychotherapy in MS patients in Qazvin.</span></span></span></span><br> <span style="unicode-bidi:embed"><span style="line-height:115%"><b><span style="line-height:115%"><span style="color:black">Methods: </span></span></b><span style="line-height:115%"><span style="color:black">This study used a quasi-experimental design with a pre-test, post-test, and 3-month follow-up, including a control group. The statistical population comprised all patients referred to Bu-Ali Sina Hospital in Qazvin in 2025. Using available and purposive sampling, 45 patients diagnosed with MS were randomly assigned to two experimental groups and a control group, with single-blinded randomisation. Participants were treated and educated in psychotherapy sessions in 8 two-hour sessions. All subjects were assessed at three stages: pre-test, post-test, and follow-up, using the Beck Depression Inventory (BDI) and the MS Patient Quality of Life Questionnaire. Data analysis was performed using the covariance statistical method.</span></span></span></span><br> <span style="unicode-bidi:embed"><span style="line-height:115%"><b><span style="line-height:115%"><span style="color:black">Results: </span></span></b><span style="line-height:115%"><span style="color:black">It was shown that both EMDR and positive psychotherapy significantly reduced depression and improved quality of life in people with MS in both sexes (men and women); however, the results of the follow-up test showed that EMDR intervention had a greater effect than positive psychotherapy in reducing depression and increasing quality of life in both sexes.</span></span></span></span><br> <span style="unicode-bidi:embed"><span style="line-height:115%"><b><span style="line-height:115%"><span style="color:black">Conclusions: </span></span></b><span style="line-height:115%"><span style="color:black">Given the positive effect of EMDR and positive psychotherapy on reducing depressive symptoms and improving quality of life in patients with MS and their continued effectiveness in the three-month follow-up of patients, the use of these treatment methods is necessary and recommended at all levels of prevention and treatment of patients with physical and mental diseases.</span></span></span></span></span></span><br> &nbsp; درمان (EMDR), درمان مثبت نگر, افسردگی, کیفیت زندگی, مالتیپل اسکلروزیس EMDR therapy, Positive therapy, Depression, Quality of life, Multiple sclerosis 88 100 http://ijrn.ir/browse.php?a_code=A-10-893-1&slc_lang=fa&sid=1 Azam Hoseini اعظم حسینی ashoseinii59@gmail.com 100319475328460013673 0009-0004-5129-6419 No PhD student in Health psychology, Islamic Azad University, Roudehen, Iran دانشجوی دکتری روانشناسی سلامت، دانشگاه آزاد اسلامی، رودهن، ایران Mohamad Ebrahim Sarichloo محمدابراهیم ساریچلو mesarichloo@yahoo.com 100319475328460013674 100319475328460013674 Yes Professor Psychology, University of Medical Sciences, Qazvin, Iran. mesarichloo@yahoo.com استاد گروه روانشناسی، دانشگاه علوم پزشکی، قزوین، ایران mesarichloo@yahoo.com Malek Mirhashemi مالک میرهاشمی mirhashemimalek@gmail.com 100319475328460013675 100319475328460013675 No Professor Psychology, Islamic Azad University, Roudehen, Iran. استاد گروه روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، رودهن، ایران