fa اثربخشی توانبخشی شغلی بر کنشهای اجرایی و فراظرفیت های شغلی در دانشجویان مبتلا به اختلال نارسایی توجه/ فزون کنشی روانشناسی در پرستاری توانبخشی Psychology in Rehabilitation Nursing پژوهشي Research <strong>مقدمه و هدف:</strong> هدف پژوهش حاضر تعیین اثربخشی توانبخشی شغلی مبتنی بر چشم انداز زمانی آینده بر کنشهای اجرایی و فراظرفیت های شغلی شامل انطباق پذیری شغلی و استخدام پذیری در دانشجویان مبتلا به اختلال نارسایی توجه/ فزون کنشی( ADHD) میباشد.<br> <strong>روش کار:</strong> روش پژوهش حاضر تک آزمودنی با طرح A-B-A بود. جامعه آماری شامل دانشجویان دانشگاه بجنورد در سالهای تحصیلی1398 تا 1400 بودند که مبتلا به اختلال نارسایی توجه/ فزون کنشی می باشند. نمونه پژوهش شامل 4 دانشجوی مبتلا به این اختلال است که با استفاده از نمونه گیری هدفمند انتخاب گردیدند. از مقیاس های درجه بندی اختلال نارسایی توجه/ فزون کنشی بزرگسالان بارکلی، نارسایی ها در کنش وری اجرایی بارکلی، مصاحبه تشخیصی اختلال نارسایی توجه/ فزون کنشی، انطباق پذیری شغلی ساویکاس و استخدام پذیری خودادراکی/ بلندپروازی راسویل و همکاران برای جمع آوری اطلاعات استفاده گردید. مداخلات بر مبنای پروتکل توانبخشی شغلی مبتنی بر چشم اندازه زمانی آینده که برای دانشجویان مبتلا به اختلال نارسایی توجه/ فزون کنشی، متناسب سازی شده و از روایی محتوایی مطلوبی برخوردار بود، اجرا گردید. تجزیه و تحلیل داده ها با استفاده از تحلیل های درون موقعیتی و بین موقعیتی انجام شد.<br> <strong>یافتهها:</strong> هر 4 دانشجوی مبتلا به ADHD در هر 3 متغیر انطباق پذیری شغلی، استخدام پذیری و کنش های اجرایی، شاخص تغییر میانگین موقعیت خط پایه به مداخله و مداخله به پیگیری، اثربخشی شغلی مبتنی بر چشمانداز زمانی آینده را تایید نمود. همچنین شاخص درصد داده های غیرهمپوش از موقعیتهای خط پایه به مداخله و از مداخله به پیگیری، در مورد هر چهار مراجع بین 66/66 تا 100 درصد محاسبه شد، به استثنای مراجع چهارم در موقعیت مداخله به پیگیری در متغیر انطباق پذیری شغلی، این مقادیر بیانگر اثربخشی مداخلات است.<br> <strong>نتیجه گیری:</strong> توانبخشی شغلی مبتنی بر چشم انداز زمانی آینده به واسطه تمرکز بر زمان آینده و کمک به افراد مبتلا به ADHD برای طرح ریزی و جهت گیری معطوف به آینده، میتواند کنش های اجرایی و فراظرفیت های شغلی این افراد را بهبود بخشد. <strong>Introduction and Aim:</strong> The aim of this study is to investigate the effectiveness of vocational rehabilitation based on future time perspective on executive functions and career meta-capacities, including career adaptability and employability in college students with Attention Deficit Hyperactivity Disorder (ADHD).<br> <strong>Methods:</strong> The present study was a single-subject research with an A-B-A design. The population includes students studying at Bojnourd University in the academic years 2019 to 2021 who suffer from ADHD. The sample consisted of four students with this disorder who were selected using purposive sampling. To collect research data, Barkely&rsquo;s ADHD rating scale for adults, Barkely&rsquo;s deficit in executive functions scale, diagnostic interview form for ADHD for adults named as ACE+, Savikas&rsquo; career adaptability, and Self-Perceived Employability/ ambition Scale were used. Interventions were performed based on the Future Vision-Based Occupational Rehabilitation Protocol, which was tailored for students with ADHD and had good content validity. Data analysis was performed using in situ and inter situ analyzes.<br> <strong>Results:</strong> All four participants show that in all three variables of career adaptability, employability, and executive functions, the Mean Difference Indices from baseline phase to intervention and intervention phase to follow-up confirmed the effectiveness of interventions. Also, the PND index from the baseline phase to the intervention and from the intervention phase to the follow-up &ndash; except for the fourth participant in the intervention phase to follow the career adaptability variable - is calculated between 66.66 to 100%, which indicates the acceptable effectiveness of these interventions.<br> <strong>Conclusion: </strong>Vocational rehabilitation based on future time perspective can improve the executive functions and career meta-capacities of patients with ADHD by focusing on the future and helping them with ADHD to plan and orient towards the future. توانبخشی شغلی, چشم انداز زمانی آینده, فراظرفیتهای شغلی, کنشهای اجرایی, اختلال نارسایی توجه/ فزونکنشی. Vocational Rehabilitation, Future Time Perspectives, Career Meta-Capacities, Executive Functions, Attention- Deficit and Hyperactivity Disorder. 58 72 http://ijrn.ir/browse.php?a_code=A-10-572-1&slc_lang=fa&sid=1 Hamid Darrodi حمید دررودی darrodi.hamid@mail.um.ac.ir 10031947532846008252 10031947532846008252 No PhD Student in Counseling, Department of Counseling and Educational Psychology, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran دانشجوی دکتری مشاوره، گروه روان شناسی مشاوره و تربیتی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران Ali Mashhadi علی مشهدی mashhadi@um.ac.ir 10031947532846008253 10031947532846008253 Yes Professor, Department of Clinical Psychology, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran استاد، گروه روان شناسی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران mashhadi@um.ac.ir Seyed Ali Kimiaei سید علی کیمیایی kimiaee@um.ac.ir 10031947532846008254 10031947532846008254 No Associate Professor, Department of Counseling and Educational Psychology, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran دانشیار، گروه روان شناسی مشاوره و تربیتی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران Hossin Kareshki حسین کارشکی kareshki@um.ac.ir 10031947532846008255 10031947532846008255 No Associate Professor, Department of Counseling and Educational Psychology, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran دانشیار، گروه روان شناسی مشاوره و تربیتی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران