fa اثربخشی مداخله شناختی ـ رفتاری مبتنی بر تعلل بر عزت‌نفس، عملکرد و اهمال‌کاری تحصیلی دانش‌آموزان مقطع متوسطه پژوهشي Research <p>مقدمه: تعلل‌ورزی، یک پدیده رفتاری است که به صورت به تأخیر انداختن تکالیف توصیف شده و موجب ایجاد استرس، احساس گناه و کاهش شدید بازدهی فردی می‌شود. این پدیده رفتاری به دلیل عدم تعهد فرد به تکالیف و مسؤولیت‌ها، باعث می‌شود شخص تأیید اجتماعی‌اش را از دست داده و در تعاملات اجتماعی به مشکل اساسی برخورد نماید. لذا هدف پژوهش حاضر اثربخشی مداخله شناختی ـ رفتاری مبتنی بر تعلل بر عزت‌نفس، عملکرد و اهمال‌کاری تحصیلی دانش‌آموزان شهرستان دلفان بود. روش: این پژوهش به شیوه‌ی آزمایشی و با طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون با گروه شاهد اجرا شد. جامعه آماری شامل کلیه‌ی دانش آموزان پسر دبیرستان‌های نورآباد (دلفان) در سال تحصیلی 93-92 بودند. به منظور انجام این پژوهش، از میان جامعه آماری 60 دانش‌آموز واجد شرایط به شیوه نمونه‌گیری تصادفی ساده انتخاب و در سه گروه مداخله و یک گروه شاهد به شکل تصادفی تقسیم شدند (در هر گروه 15 دانش‌آموز). ابزارهای مورداستفاده شامل پرسشنامه‌های اهمال‌کاری، عزت‌نفس و همچنین معدل ترم تحصیلی دانش‌آموزان بود. در فرآیند اجرا، گروه مداخله به مدت 10 جلسۀ تحت آموزش قرارگرفته و گروه شاهد هیچ‌گونه مداخله‌ای را دریافت نکردند. داده‌های به‌دست‌آمده با روش آماری تحلیل کوواریانس توسط نسخه 20 نرم‌افزار SPSS مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفت. یافته‌ها: تحلیل کوواریانس نشان داد که آموزش شناختی ـ رفتاری مبتنی بر تعلل بر عملکرد تحصیلی، عزت‌نفس و اهمال‌کاری دانش‌آموزان مؤثر بوده و منجر به بهبود عملکرد تحصیلی و عزت‌نفس و کاهش اهمال‌کاری در دانش‌آموزان اهمال‌کار شده است (001/0>P). نتیجه‌گیری: به‌طورکلی می‌توان گفت که آموزش مداخله شناختی ـ رفتاری مبتنی بر تعلل به افزایش سلامت روان (عزت‌نفس) منجر می‌شود و در پیشگیری از اهمال‌کاری نقشی مؤثر دارد.</p> <p>Introduction: cunctation is a behavioral phenomenon described by repeatedly postponing one&#39;s duties so that it causes stress, feeling guilty and acute decreases in personal efficiency. This malbehavioral phenomenon would lead to lose of the individual&#39;s social acceptance and inflicts problems in social interactions due to lack of commitment to fulfill tasks and responsibilities. So the purpose of the present study was to investigate the effectiveness of cunctation-based cognitive-behavioral intervention on high school students&#39; self-esteem, Educational performance and procrastination in the town of Delphan. Methods: this study was conducted through experimental method and with pretest- posttest, and control group design. The statistical population included all high school male students in Noor Abad (Delphan) in academic year 2013-14. In order to do the study 60 students with history of procrastination problems were selected through simple random sampling method and were randomly assigned into three experimental and one control groups (15 students in each group). The measurement instruments included APSS test developed by Solomon and Rothblum (1984), Rosenberg self-esteem scale and also the students&#39; semester average scores. In the process of administration, the experimental group received 10 sessions of cunctation-based cognitive-behavioral training and the control group didn&#39;t receive any intervention. The achieved data were analyzed using Covariance statistical method with SPSS version 20 software. Results: Covariance analysis showed that cunctation-based cognitive-behavioral training was effective in the students&#39; educational performance, self-esteem and procrastination and it led to the improvement of educational performance and self-esteem (P<0.001) and procrastination suppression (P<0.001) in procrastinated students. Conclusion: generally it can be pointed out that cunctation-based cognitive-behavioral training would lead to the increase of mental health (self-esteem) and it is effective in management of procrastination behaviors.</p> مداخله شناختی ـ رفتاری مبتنی بر تعلل, اهمال‌کاری, عزت‌نفس, دانش‌آموزان دبیرستانی Cunctation based cognitive-behavioral intervention, procrastination, self-esteem, Secondary schoolers 33 44 http://ijrn.ir/browse.php?a_code=A-10-26-7&slc_lang=fa&sid=1 EA Qadam pour عزت الله قدم پور yahoo.com@Eghadampour92 10031947532846002138 10031947532846002138 Yes Department of Education, University of Lorestan, Lorestan, Iran گروه روان‌شناسی تربیتی، دانشگاه لرستان، خرم‌آباد، ایران F Amiri فاطمه امیری 10031947532846002139 10031947532846002139 No Lorestan Piam Nour University, Dolfan, Iran عضو علمی دانشگاه پیام نور لرستان، دلفان، ایران M Zangi Abadi معصومه زنگی آبادی 10031947532846002140 10031947532846002140 No Department of Education, University of Lorestan, Lorestan, Iran دانشگاه لرستان، خرم‌آباد، ایران M Asli Azad مسلم اصلی آزاد 10031947532846002141 10031947532846002141 No Department of Education, Isfahan (Khorasgan) Branch, Islamic Azad University, Isfahan, Iran دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران