Iranian Journal of Rehabilitation Research in Nursing

fa تدوین برنامه به شیوه ی رفتار درمانی شناختی: ارزیابی اثربخشی بر درماندگی آموخته شده دانش آموزان دارای اختلال یادگیری خاص (دیکته) Cognitive Behavioral Therapy Program: Evaluating Effectiveness on Learned Helplessness of Students Special Learning Disorders (Dictation) توانبخشی روانی Mental rehabilitation پژوهشي Research مقدمه: کودکان با اختلال یادگیری خاص دیکته اغلب دارای خودکارآمدی پایین هستند که اساسا از شکستهای تحصیلی و ادراک مشکل ناشی میشود. این پژوهش با هدف اثربخشی مداخله رفتار درمانی شناختی بر درماندگی آموخته شده دانش آموزان دارای اختلال یادگیری خاص (دیکته) انجام گرفت. روش کار: روش تحقیق در این پژوهش نیمه آزمایشی از نوع پیشآزمون- پسآزمون با گروه آموزشی و گواه بود. جامعه آماری شامل تمامی دانش آموزان دارای اختلال خاص دیکته نویسی در مقطع ابتدایی در مرکز توانمندسازان ذهن شهر تهران در سال تحصیلی 1400- 1399 بود. از بین آنها تعداد 30 دانش آموز پسر دارای اختلال یادگیری خاص (دیکته) بر اساس ملاکهای ورود و خروج و به شیوه نمونهگیری در دسترس گزینش شده و به صورت تصادفی در دو گروه 15 نفری قرار داده شدند. مداخله رفتار درمانی شناختی به صورت 2 جلسه (90 دقیقهای) در هفته و به مدت یک ماه و نیم طی 6 هفته (12 جلسه) اجرا گردید. ابزار پژوهش شامل پرسشنامه درماندگی آموخته شده (LHS) بود. دادهها با استفاده از تحلیل کواریانس تجزیه و تحلیل شدند.    یافته ها: یافته های پژوهش نشان داد که مداخله رفتار درمانی شناختی بر درماندگی آموخته شده دانش آموزان دارای اختلال یادگیری خاص (دیکته) تاثیرمعناداری داشت (<0/05P). نتیجه گیری: با توجه به یافته های پژوهش میتوان نتیجه گرفت که مداخله رفتاردرمانی شناختی قادر است سبب کاهش درماندگی آموخته شده دانش آموزان دارای اختلال یادگیری خاص (دیکته) شود. لذا مراکز آموزشی، خدمات روانشناختی و مشاوره میتوانند برای بهبود درماندگی آموخته شده دانش آموزان دارای اختلال یادگیری خاص (دیکته) از این روش بهره مند شوند. Introduction and Aim: Children with special learning disability of dictation often have low self-efficacy, which is mainly due to academic failure and difficult perception. The aim of this study was to evaluate the effectiveness of cognitive behavioral therapy intervention on learned helplessness of students with special learning disabilities (dictation). Methods: The research method in this quasi-experimental study was pre-test-post-test with two educational and control groups. The statistical population included all students with special dictation disorders in elementary school in the Center for Empowerment of the Mind in Tehran (Iran) in the academic year 1399-1400. Among them, 30 male students with special learning disabilities (dictation) were selected based on inclusion and exclusion criteria and by available sampling method and then were randomly divided into two groups of 15 participants. Cognitive behavioral therapy intervention was performed 2 sessions (90 minutes) per week for a month and a half during 6 weeks (12 sessions). The research instrument included the Learned Helplessness Questionnaire (LHS). Data were analyzed using analysis of covariance Results: Findings demonstrated that cognitive behavior therapy intervention had a significant effect on the learned helplessness of students with special learning disabilities (dictation) (P <0.05). Conclusions: According to the findings, it can be concluded that cognitive-behavioral therapy intervention can reduce the learned helplessness of students with special learning disabilities (dictation). Therefore, educational centers, psychological services and counseling can use this method to improve the learned helplessness of students with special learning disabilities (dictation).   رفتاردرمانی شناختی, درماندگی آموخته شده, اختلال یادگیری خاص (دیکته) Special Learning Disorders (Dictation), Learned Helplessness, Cognitive behavioral Therapy. 30 41 http://ijrn.ir/browse.php?a_code=A-10-604-1&slc_lang=fa&sid=1 Mehrnaz Parvizian مهرناز پرویزیان Mehi_p@yahoo.com 10031947532846009121 10031947532846009121 No Ph.D. Student in Psychology, Department of Psychology, Shiraz Branch, Islamic Azad University, Shiraz, Iran. دانشجو دکترای روان‌شناسی، گروه‌ روانشناسی، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران. Mohammad Reza Bardideh محمدرضا بردیده Mbardideh@yahoo.com 10031947532846009122 10031947532846009122 Yes Assistant Professor in Psychology, Department of Psychology, Shiraz Branch, Islamic Azad University, Shiraz, Iran / Mbardideh@yahoo.com استادیار، گروه روانشناسی، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران. Mbardideh@yahoo.com Mohammad Mozafari محمد مظفری Mozafari937@yahoo.com 10031947532846009123 10031947532846009123 No Assistant Professor in Psychology, Department of Psychology, Shiraz Branch, Islamic Azad University, Shiraz, Iran استادیار، گروه روانشناسی، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران. Banafsheh Omidvar بنفشه امیدوار omidvarpsy@gmail.com 10031947532846009124 10031947532846009124 No Assistant Professor in Psychology, Department of Psychology, Shiraz Branch, Islamic Azad University, Shiraz, Iran استادیار، گروه روانشناسی، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران.